Art Model AM 7209 Mikoyan-Gurevich Ye-8/2, σοβιετικό πειραματικό μαχητικό

Mikoyan-Gurevich Ye-8/2, σοβιετικό πειραματικό μαχητικό

Στις αρχές του 1960, το σχεδιαστικό γραφείο Mikoyan-Gurevich ξεκίνησε τις εργασίες για μια βαθιά τροποποίηση του μαχητικού πρώτης γραμμής MiG-21PF. Το πρόγραμμα αυτό, που αρχικά έφερε την προσωρινή επιχειρησιακή ονομασία MiG-23, απέδωσε το πειραματικό υπερηχητικό μαχητικό αναχαίτισης Ye-8.

Η διαμόρφωση του αεροσκάφους σηματοδότησε μια ουσιαστική ρήξη με τη σχεδιαστική φιλοσοφία του προκατόχου του. Μεταφέροντας τον αεραγωγό κάτω από την άτρακτο, απελευθερώθηκε ολόκληρο το ραμφιαίο τμήμα για την τοποθέτηση του ισχυρού ραντάρ Sapfir-23, κύριου αισθητήρα του συστήματος οπλισμού S-23 που είχε σχεδιαστεί για κατευθυνόμενα βλήματα αέρος-αέρος μέσου βεληνεκούς K-23 (μετέπειτα R-23). Μια ακόμη αξιοσημείωτη αεροδυναμική καινοτομία ήταν η ενσωμάτωση ενός ελεύθερα προσανατολιζόμενου εμπρόσθιου πτερυγίου μπροστά από τον θάλαμο διακυβέρνησης – ενός αποσταθεροποιητή με εκπέτασμα 2,60 μ. –, ενώ διατηρήθηκε το συμβατικό ολοκίνητο ουραίο οριζόντιο πτέρωμα. Ο αποσταθεροποιητής δεν διέθετε σύστημα ενεργού ελέγχου από τον πιλότο: σε υποηχητικές ταχύτητες στρεφόταν ελεύθερα ακολουθώντας τη ροή του αέρα, ενώ κατά την υπερηχητική πτήση ασφάλιζε άκαμπτα στην ουδέτερη θέση, μειώνοντας την υπερβολική διαμήκη στατική ευστάθεια. Αυτή η διάταξη μετατόπισε το κέντρο άντωσης προς τα εμπρός, επιτρέποντας τον διπλασιασμό του επιτρεπόμενου συντελεστή φόρτισης σε ύψος 15.000 μ. από τα 2,5 στα 5,0 g.

Η πειραματική μονάδα του γραφείου κατασκεύασε δύο αεροσκάφη για πτητικές δοκιμές. Το πρώτο πρωτότυπο, Ye-8/1, ολοκληρώθηκε στις αρχές του 1962 και πραγματοποίησε την παρθενική του πτήση στις 5 Μαρτίου με χειριστή τον επικεφαλής δοκιμαστή πιλότο Γκεόργκι Μοσόλοφ. Προς το τέλος της άνοιξης ετοιμάστηκε και το δεύτερο σκάφος, Ye-8/2, με το οποίο ο Αλεξάντερ Φεντότοφ εκτέλεσε 13 δοκιμαστικές εξόδους ξεκινώντας από τις 29 Ιουνίου. Επειδή το κανονικό ραντάρ δεν ήταν ακόμη διαθέσιμο, και τα δύο αεροσκάφη εκτελούσαν πτήσεις φέροντας στο ρύγχος ένα ομοίωμα βάρους 160 κιλών μαζί με όργανα καταγραφής δεδομένων πτήσης.

Στις 11 Σεπτεμβρίου 1962, κατά την 40ή πτήση του Ye-8/1, στη φάση επιτάχυνσης σημειώθηκε σοβαρή βλάβη του προωστικού συστήματος. Σε ύψος 15.000 μ. και ταχύτητα 2.000 χλμ./ώρα (M = 1,78), εξαιτίας κατασκευαστικού ελαττώματος, διαλύθηκε ο δίσκος του έκτου σταδίου του συμπιεστή στον πειραματικό κινητήρα Tumansky R-21F-300. Τα θραύσματα τρύπησαν την άτρακτο, κατέστρεψαν τις δεξαμενές καυσίμου και απέκοψαν και τα δύο ανεξάρτητα υδραυλικά κυκλώματα, προκαλώντας πυρκαγιά και άμεση απώλεια του ελέγχου πτήσης. Το αεροσκάφος περιήλθε σε ανεξέλεγκτη, απότομη σπειροειδή βύθιση με έντονο ρυθμό περιστροφής. Ο Μοσόλοφ εκτινάχθηκε σε υπερηχητική ταχύτητα και, παρότι τραυματίστηκε βαριά από την πρόσκρουση στη δομή και τη δυναμική πίεση του ρεύματος αέρα, κατόρθωσε να επιβιώσει.

Μετά το ατύχημα, οι πτητικές δοκιμές και των δύο αεροσκαφών τερματίστηκαν οριστικά. Παρότι η αεροδυναμική διαμόρφωση και το σκάφος κρίθηκαν επιτυχημένα, το πρόγραμμα ακυρώθηκε. Η στρατιωτική ηγεσία τροποποίησε τις τακτικοτεχνικές απαιτήσεις της, δίνοντας προτεραιότητα σε ένα βαρύτερο μαχητικό νέας γενιάς με πτέρυγα μεταβλητής γεωμετρίας (Izdeliye 23-11). Αυτό το αεροσκάφος εντάχθηκε αργότερα σε μαζική παραγωγή ως το οριστικό MiG-23, υιοθετώντας το σύστημα οπλισμού S-23 με το ραντάρ Sapfir-23 και τα βλήματα R-23 που είχαν αρχικά σχεδιαστεί για το Ye-8. Σε επίπεδο αεροδυναμικής σύλληψης, το Ye-8 έθεσε ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 1960 τις βάσεις της ευέλικτης εναέριας μάχης, αρχές οι οποίες εφαρμόστηκαν αργότερα στα μαχητικά τέταρτης γενιάς όπως τα F-16 και MiG-29.

Τεχνικά χαρακτηριστικά του Mikoyan-Gurevich Ye-8

• Μήκος – 16,24 μ.
• Εκπέτασμα – 7,154 μ.
• Εκπέτασμα αποσταθεροποιητή – 2,60 μ.
• Επιφάνεια πτερύγων – 23,0 τ.μ.
• Μέγιστο βάρος απογείωσης – 8.200 κιλά
• Προωθητικό σύστημα – 1 × στροβιλοκινητήρας μετά καύσεως Tumansky R-21F-300, μέγιστης ώσης 7.200 kgf
• Μέγιστη ταχύτητα – 2.230 χλμ./ώρα (Mach 2,1) σε ύψος 12.000 μ.
• Επιχειρησιακή οροφή – 20.300 μ.